Wat is het ecologisch model van Bronfenbrenner?
Het ecologisch model van Bronfenbrenner is een model dat laat zien dat jouw gedrag, emoties en de mate waarin je jezelf kunt reguleren, continu beïnvloed worden door verschillende ‘cirkels’ in je omgeving.
Je kunt het model voor je zien als verschillende systemen die als schillen om jou en je kind heen liggen. Wat er in de buitenste schil gebeurt, sijpelt uiteindelijk door naar de binnenste kern.
Het model onderscheidt vijf systemen die elkaar constant beïnvloeden:
- Het microsysteem: de directe omgeving waarin je dagelijks leeft (je gezin, je partner, je werkplek of de school van je kind).
- Het mesosysteem: de interacties tussen de onderdelen van je microsysteem. Bijvoorbeeld de relatie tussen jouw partner en je eigen ouders, of de communicatie tussen jou en de opvang van je kind.
- Het exosysteem: invloeden van buitenaf waar je zelf niet direct deel van uitmaakt, maar die wel impact op je hebben. Denk aan de impact van de werkdruk of het reorganisatiebeleid op het werk van je partner.
- Het macrosysteem: de bredere cultuur, wetten, waarden en economische situatie van het land waarin je leeft.
- Het chronosysteem: de factor tijd en levensgebeurtenissen. Bijvoorbeeld een verhuizing, een scheiding, of opgroeien in een historisch tijdperk zoals een pandemie.
Om te begrijpen hoe dit in het dagelijks leven werkt, kijken we naar de dynamiek binnen een gezin met een jong kindje. Je merkt dat je kindje vrolijker is, beter slaapt en minder lange huilbuien heeft. Het lukt jou als ouder snel om de kleine te troosten.
Het Ecologisch model van Bronfenbrenner in de praktijk
Als we alleen naar het kind zelf kijken, zouden we kunnen denken: ‘Wat een makkelijke baby’. Maar als we door de bril van Bronfenbrenner kijken, zien we hoe de buitenste schillen zorgen voor deze ‘makkelijke’ baby.
- Exosysteem (de bredere omgeving): er verandert iets positiefs op de werkvloer van jouw partner. Denk aan een werkgever die flexibele werktijden introduceert of thuiswerken stimuleert. Dit zorgt direct voor minder reistijd en minder haast.
- Mesosysteem (de verbindingen thuis): door de hervonden rust buiten het gezin, ontstaat er thuis weer ruimte voor meer verbinding tussen jou en je partner. Er is weer tijd om samen de dag door te nemen, elkaar te ontlasten en samen te lachen. De communicatie en samenwerking lopen soepel.
- Microsysteem (de dagelijkse gezinssituatie): doordat de zorg en de dagelijkse taken uitgevoerd en met plezier gedeeld worden, krijgt het zenuwstelsel van de ouder de kans om vaker te ontspannen. Je bent fysiek en mentaal beschikbaar voor je kind.
- De kern (het kind): de kleine voelt deze ontspannen, veilige en vrolijke sfeer haarscherp aan via neuroceptie. Omdat je kindje zich omringd voelt door de rustige zenuwstelsels van de opvoeders, zakt het makkelijker in een diepe slaap en maakt het enthousiast oogcontact. Er ontstaat een speelse wisselwerking vol co-regulatie, plezier en wederzijdse glimlachen.
Een veerkrachtige zelfregulatie en het plezier dat je ervaart als ouder zijn dus geen toeval. Dit is het directe resultaat van een positieve opwaartse spiraal die begint in de buitenste cirkels van je leven en zo doorstroomt naar de veilige haven van je gezin.
Studio Nesting
Wil je meer te weten komen over het ecologisch model van Bronfenbrenner en hoe dit van invloed is op jouzelf en dat van je kind? Welkom bij Studio Nesting!
